SILKS
Sericulture Information Linkages
And Knowledge System

Central Silk Board, Minisitry of Textiles, Government of India, Bangalore
Lawngtlai, Mizoram

Improved Mulberry Varieties

Climate chi hrang hrang leh leilung chi hrang atana Mulberry chi hrang hrangte:
Victory 1:

V1 tiin an sawi mai thin. Kum 1990 tawp lama S-30 leh C-776 atanga an siamchhuah a ni. A kung rawng vutbuak a ni a, a zar a khawng tha.  A hnah a chhah a, tui a pai hnem a, a hlai a, a mam tha a, a tle mawi bawk. A zung a kaih chak avangin a tha hle a, a thang chak bawk a, a hnah a tam bawk. Tui lakna huan (irrigated)-ah chuan, a tih dan tura duan lawk ang taka enkawl chuan, hectare khatah, kum khatah 60 mt a thar thei. Bioassay leh chemoassay test atanga a lan danin maimaw pangang khawi nan a tha chungchuang hle a ni.

S36:

Hemi thingtheihmu hi a chang a zing bik a, a zar a khawng tha ve deuh tho a, a tang a tam thawkhat a, a kung rawng chu vutbuak rawng senno lam kai deuh a ni. A hnah a kak lo va, a bial (heart shaped) a ni a, a tle mawi a, a hring dang deuh a, a
mam tha hle. A enkawl dan tur dik taka enkawl chuan kum khatah hectare khatah 35-45 mt a thar thei. A hnah hian chakna a pai hnem avang leh tuihnang a ngah avangin, pangang note khawi nan a tha hle a ni.

S13:

S13 hi kum 1986 ah Kanva 2 inthah pawlh tir atanga siam chhuah a ni a. He theihmu kung hian tang a ngah bik a, a chang a zing bawk a ni. A hnah hi a hring tha a, a chhah bawk a, a kak lova, a mam bawk. He thingtheihmu hi ruahtui tla chauh rinna hmun atan a tha a, lei tha sen (red loamy soils) a ngeih a, ruahtui tlemna leh khaw lumna hmun Andhra Pradesh ang ram tan pawh a tha hle. Kum khatah, hectare khatah, ruahtui chauhin a chawmna ramah, 12-15 mt a thar thei.

S34: 

S-34 hi variety hi S-30 leh C-776 thlah pawlhin kum 1986 a siam chhuah kha a ni a. A kung a thang chak a, a zung hi thuk takah thui tak a zam thin a, chuvangin lei chhungril hnawnna a chhawr tha bik a ni. A hnah len zawng hi a laihawl atanga a lian lam a ni a, a kak lova, a hring duk lam deuh niin tui a pai tam a, a vuai har bik a ni. Hactare khatah kum khatah 12-15 mt, ruahtui chauh rinnaah pawh a thar thei. A lei duh zawng chu lei tha dur (Balck Cotton Soil) a ni.

Sahana:

Sahana hi K2 leh Kosen inthlah pawlh kum 2000 a siam chhuah kha a ni. A tang a tam thawkhat a, a thang chak a, a chang a zing tha bawk. A hnah a hlai a, a kak lova, a chhah a, a tle tha a, a hring duk deuh bawk. Tui lakna huan (irrigated)-ah Coconut nena chin pawlh pawhin, a tih dan tur dik taka chin a nih chuan kum khatah hectare khatah 25-30 mt a thar thei a ni.

RC1 (Resource constraint-1):

 RC-1 variety hi Punjab theihmu leh Kosen thlah pawlh, kum 2005 a siamchhuah a ni a. A thang chak a, a zar a tam thawkhat a, a chang a zing a, a zar a tha bawk. A hnah a hlai a, a hnah a kak a, a chhah tha a, a tliang a, a hring duk deuh bawk. Tui tam lohna hmunah leh lei tha tam tawk lohna hmunah pawh a tha thei tho a. Lei tha pek that a, tui a hmuh that chuan kum khatah hectare khatah 23-25 mt hnah a thar thei a, engkim tha taka enkawl a nih chuan 45-50mt pawh a thar thei.

RC2 (Resource constraint-2):

RC-2 variety hi Punjab theihmu leh Kosen thlah pawlh, kum 2005 a siamchhuah bawk a ni a. A thang duh a, a tang a tam thawkhat a, a chang a zing tha a ni. A hnah a hlai a, a kak lo va, a chhah a, a tliang a, a hring duk a ni. Tui hmuh tlemna hmunah leh lei tha duh tawk hmuh lohna hmunah pawh a tha thei a ni. Tui lakna huan, tui hmu tha lutuk loah pawh kum khatah hectare khatah hnah 21-23 mt a thar thei. Duhthusam hmunah chuan kum khatah hectare khatah 45-50 mt a thar thei.

AR12 (Alkaline tolerant):

AR-12 hi S-41 (4x) leh C-776 thlah pawlh kum 2000 a siam kha a ni. Theihmu thing thang duang tak a ni a, zung a ngah a, lei thur (Alkaline soil) a ngam bik a ni. A lian zawngin a buk duh deuh a, a tang a nghah thawkhat a, a chang a zing thain vutbuak rawngkai deuh a ni. A hnah a kak lo va, a hlai a, a bial deuh a, a chhah a, a hring duk deuh a ni a, a mam tliang tha vak lo thung. Lei
(Alkaline soil) pH 8.0 – 9.4 tan a remchang a. Kum khatah hectare khatah hnah 25 mt, Alkaline soil a nih a, tui lakna huan a nih bawk a, a chin dan tur dik taka chin a nih chuan a thar thei.

G2:

G-2 variety hi kum 2003 a siam chhuah kha a ni a. M.multcaulis leh S-34 thlah pawlh a ni. A hnah a hlai a,  a bial a, a mam tha a, a tliang bawk. A hring duk a tlang kual kir deuh a ni. Kum khatah hectare khatah Pangang note chawmna tur hnah, kum khata vawi 8 khawi turin, 36-38 mt a thar thei. Hetiang variety hnah hi Chawki panang khawi nan a tha bik a, chawki rearing Centre huana chin a tan a tha a ni.

G4:

G-4 variety hi M.Multicaulis leh S-30 thlah pawlh, kum 2003 a siam chhuah a ni. Zing lutuk lova chin chi deuh a ni a, a thang chak a, a tang a chhuah hnem thei bawk. A tang a ngil a, a chang azing hle. A hnah a hring-duk a, a kak lo va, a bial tha a, a chhah a, a chuar hret thung a, zung a ngah hle bawk a ni. Tui lak (Irrigation) tha tak hnuaiah, enkawl dan tur dik taka enkawl a nih chuan kum khatah hectare khat ah 65 mt lai hnah a thar thei. Pangang lian tawh khawi nan a tha.          

Source:

Central sericultural Research & Training Institute, Mysore, Karnataka.